Krajowa Sekcja Morska
Marynarzy i Rybaków

NSZZ Solidarność

Niszczenie związków, żółte związki, mobbing: co to znaczy być działaczem związkowym w porcie w Gdyni

2020-07-14

Niedawno Międzynarodowa Konfederacja Związków Zawodowych (ITUC) opublikowała Globalny Indeks Praw 2020, w którym zawarła stan praw pracowniczych na całym świecie.

 

Raport zwraca uwagę, że niektóre z firm, w tym wiele z sektora transportu, naruszają prawa pracownicze. Wśród nich znajduje się grupa linii lotniczych oraz jeden port – port w Gdyni.

 

W raporcie wymieniono jeden szczególny przypadek w Gdyni, spór zbiorowy z zeszłego roku, w którym to pracodawca odmówił prowadzenia rozmów dotyczących braku szkolenia dla nowo przyjętych osób, w tym dla osób podejmujących niebezpieczne prace.

 

Aby dokładniej przyjrzeć się tej sytuacji rozmawialiśmy z Adamem, przedstawicielem związku zawodowego NSZZ „Solidarność”, afiliowanego w ETF (Europejska Federacja Transportowców), który podzielił się swoim doświadczeniem z różnymi pracodawcami działającymi w porcie w Gdyni. Kwestie te wykraczają znacznie dalej i nie ograniczają się do jednego przypadku a związki zawodowe muszą mierzyć się z szeregiem akcji, które mają na celu ograniczenie ich działalności.

 

„W Porcie Gdynia znajduje się kilka różnych terminali a każdy z nich podlega innemu operatorowi. Sytuacja ta została zapoczątkowana w latach dziewięćdziesiątych, kiedy to części portu zostały sprywatyzowane a zarządzanie terminalami było otwarte dla prywatnych operatorów.

Dla związków oznacza to, że musimy teraz negocjować nie tylko z jednym pracodawcą ale z kilkoma różnymi, z których każdy oferuje swoim pracownikom inne umowy i różne warunki pracy. Na terminalach różne związki mają różne członkostwo i zgodnie z obowiązującym prawem, aby umowy były ważne, wszyscy musimy uzgodnić nasze stanowiska negocjacyjne. Pracodawcy nabrali pewności, że jest to bardzo trudne do osiągnięcia, ponieważ musimy poradzić sobie z sytuacjami, w których niezależność niektórych organizacji związkowych stoi pod wielkim znakiem zapytania.

Kiedy myślę o przykładach niszczenia związków w ciągu ostatnich kilku lat to przede wszystkim przychodzi mi do głowy sprawa zwolnienia członka związku w jednym z terminali. W 2017 roku utworzono tam związek i wkrótce po tym jego wiceprzewodniczący otrzymał karę dyscyplinarną i został zwolniony z pracy. Miało to wyraźnie na celu zastraszenie pracowników i zniechęcenie ich do przystąpienia do związku. Od czasu gdy wystąpiliśmy przeciwko takiemu działaniu do sądu pracodawca, aby nas powstrzymać,  stosuje szereg taktyk  antyzwiązkowych. Korzystał z prywatnych detektywów aby śledzić przewodniczącego, grzebał, bez powodzenia,  w jego życiu osobistym oraz rodzinnym i podejmował jeszcze inne akcje.

Przeżyliśmy jeszcze wiele innych akcji i działań antyzwiązkowych. Właściwie, to jeśli otworzysz książkę o wszystkich strategiach antyzwiązkowych – to w Porcie Gdynia widzieliśmy je wszystkie.

Sprawa wspomniana w raporcie ITUC wydarzyła się na innym terminalu. Gdy pracodawca odmówił przeszkoleń weszliśmy tam w  spór zbiorowy i byliśmy jego częścią. Obecnie, ta szczególna sytuacja jest pod kontrolą, a po roku sporów zbiorowych podpisaliśmy umowę. Określa ona, że nowo zatrudniony pracownik musi przejść co najmniej 104-godzinne szkolenie z podstawowej pracy wykonywanej na jego stanowisku. To jest kamień milowy. Wcześniej często zdarzało się, że nowo zatrudnieni pracownicy, już pierwszego dnia, byli natychmiast wysyłani do pracy. Kiedy pytali: „Ale co powinniśmy robić, nigdy wcześniej nie pracowaliśmy w porcie!” - otrzymywali odpowiedź: „Czy widzisz Jana?  Tam stoi, rób to, co on robi.” To nasze doświadczenie negocjacyjne ponownie potwierdziło, że kluczem do sukcesu jest wytrwałość – nie ma mowy abyśmy osiągnęli to bez wspólnych działań pracowników.

Obecnie, w ramach naszej kampanii na rzecz zwiększenia bezpieczeństwa,  negocjujemy uregulowania dotyczące zdrowia i bezpieczeństwa w portach. Pracujemy nad porozumieniem ze wszystkimi różnymi pracodawcami w sektorze portowym i z rządem, i mamy nadzieję na dobrą wolę z ich strony w tych negocjacjach. W tej chwili sprawy bezpieczeństwa są dalekie od właściwego poziomu.

Bez względu na to, co się stanie podczas tych oraz przyszłych negocjacji i akcji, jedno jest prawdą – nie poddamy się. Nie jest to najłatwiejsze miejsce dla działania związku ale to tylko sprawia, że najważniejsze jest aby próbować dalej.”

 

Od lat ETF współpracuje ze swoim afiliantem, Krajową Sekcją Portów Morskich NSZZ „Solidarność”, organizuje kampanie oraz zapewnia wsparcie, okazując tym samym prawdziwą solidarność.

Dotąd, przy wsparciu ETF, udało się osiągnąć już kilka celów w zakresie wzmocnienia związków i możliwości ich działania ale jeszcze wiele pozostaje do zrobienia, aby zwiększyć ich jedność i zebrać jak najwięcej pracowników do walki z wyzyskiem i nieuczciwymi warunkami pracy.

W najbliższych latach nadchodzą nowe wyzwania, związane głównie z dalszym rozwojem i rozbudową terminalu w Porcie Gdynia a ETF będzie nadal wspierać konsolidację siły pracowników i poszanowanie ich praw.

 

Tłumaczenie artykułu ze strony internetowej ETF z dnia 09.07.2020 roku.

Aktualności, wydarzenia

2020-10-16
Wystąpienie Strony Pracowników Zespołu Trójstronnego ds Żeglugi i Rybołówstwa Morskiego do Prezesa Rady Ministrów, Ministra Finansów i Komisji Finansów Publicznych w sprawie projektowanych zmian dot. ulgi abolicyjnej dla marynarzy
2020-10-12
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ "Solidarność" staje w obronie dochodów rodzin polskich marynarzy
2020-10-06
Wspólne oświadczenie Międzynarodowej Federacji Transportowców - ITF i Wspólnej Grupy Negocjacyjnej - JNG dotyczące praw marynarzy i obecnego kryzysu podmian załogi
2020-09-29
KOMUNIKAT Krajowej Sekcji Morskiej Marynarzy i Rybaków NSZZ "Solidarność" z dnia 29.09.2020 roku
2020-09-24
Światowy Dzień Morza
2020-09-18
Sprzeciw Strony Pracowników Zespołu Trójstronnego ds Żeglugi i Rybołówstwa Morskiego ws likwidacji ulgi abolicyjnej dla marynarzy
2020-09-17
Strona pracowników Zespołu Trójstronnego ds Żeglugi i Rybołówstwa Morskiego a projektowana likwidacja ulgi abolicyjnej dla marynarzy
2020-09-14
Krajowa Sekcja Morska Marynarzy i Rybaków NSZZ "Solidarność" pomaga odzyskać zaległe wynagrodzenia
2020-09-10
Kryminalizacja marynarzy - aresztowanie w Meksyku polskiego kapitana statku "UBC SAVANNAH" bandery cypryjskiej
2020-08-25
ITF Seafarers' Trust ogłasza konkurs fotograficzny "Nadal na morzu" ("Still At Sea")
2020-08-19
Stanowisko KK NSZZ "Solidarność" na 40-lecie powstania NSZZ "Solidarność"
2020-08-08
NIE dla cumowania statku za pomocą załogi
2020-08-05
Branża wycieczkowa i związki zawodowe sprowadzają większość pracowników do domu ale nadchodzą trudne czasy
2020-08-04
Porozumienie pomiędzy NAV i ZUS podpisane
2020-07-17
Oświadczenie ITF w sprawie kryzysu zmian załogi - 16 lipca 2020